De prijs van altijd sterk moeten zijn
Sterk zijn.
Het is een eigenschap die ondernemers ver brengt. Doorzetten wanneer anderen stoppen. Verantwoordelijkheid nemen wanneer het spannend wordt. Beslissingen nemen wanneer niemand precies weet wat de juiste keuze is. Er staan wanneer anderen op jou rekenen.
Maar wat gebeurt er als sterk zijn geen keuze meer is, maar een rol die je voortdurend moet volhouden?
Dan kan kracht langzaam veranderen in een last. En dat komt niet omdat je zwak bent, het is om omdat niemand voortdurend sterk kan zijn zonder dat het ergens zichtbaar wordt.
Je omgeving ziet vooral wat je laat zien
Als ondernemer of eindverantwoordelijke wordt er veel van je verwacht.
- Je medewerkers willen vertrouwen.
- Je klanten willen zekerheid.
- Je partner wil weten dat het goed met je gaat.
- Je vrienden kennen je als degene die het altijd wel redt.
En misschien ben je dat ook. Je hebt jezelf immers bewezen niet? Maar ondertussen kan er iets gebeuren wat bijna ongemerkt ontstaat:
Je laat steeds minder zien van wat er werkelijk in je speelt.
Twijfel wordt een zakelijke overweging, onrust wordt drukte. Vermoeidheid wordt "even een drukke periode". Frustratie wordt kortaf reageren en onzekerheid wordt nog harder werken. Totdat zelfs de mensen die het dichtst bij je staan niet meer precies weten wat er in je omgaat.
Wanneer heb jij voor het laatst gezegd: "Ik weet het even niet"?
Niet tegen een medewerker. Niet tegen een adviseur die je vervolgens een oplossing geeft. Maar tegen iemand bij wie je niets hoeft te bewijzen?
Dat is voor veel succesvolle mensen verrassend moeilijk. Niet omdat ze niet kunnen praten, ze zijn gewend om problemen op te lossen. Kwetsbaarheid voelt soms als het tegenovergestelde van oplossen, terwijl het dat niet hoeft te zijn.
Kwetsbaarheid is niet hetzelfde als zwakte
Kwetsbaarheid binnen leiderschap betekent niet dat je iedere emotie met iedereen moet delen. Het betekent ook niet dat je onzeker moet worden in je besluitvorming. Het betekent dat je jezelf voldoende kent om eerlijk te kunnen erkennen wat er speelt.
Dat je kunt zeggen: "Deze beslissing raakt me meer dan ik dacht."
Of:
"Ik merk dat ik hier te veel controle op wil houden."
Of:
"Ik weet eigenlijk niet meer of ik dit nog op deze manier wil."
Of misschien heel eenvoudig:
"Het gaat goed met mijn onderneming, maar met mij gaat het op dit moment minder goed."
Dat zijn geen tekenen van zwakte. Dat zijn tekenen van persoonlijk leiderschap.
De prijs van alles zelf dragen
Wie altijd sterk wil zijn, loopt het risico dat hij ook alles zelf blijft dragen.
- De verantwoordelijkheid.
- De twijfel.
- De zorgen.
- De verwachtingen.
- De emoties.
- En uiteindelijk ook de gevolgen.
Dat kan leiden tot stress, vermoeidheid en een voortdurend gevoel van "aan" staan.
Maar de prijs wordt niet altijd betaald in de agenda. Soms wordt hij betaald in relaties. Je partner krijgt minder van je of je kinderen merken dat je met je hoofd ergens anders bent. Vrienden vragen minder vaak hoe het werkelijk met je gaat, omdat ze inmiddels weten dat je toch zegt dat het goed gaat. En misschien merk je zelf dat je steeds minder mensen hebt met wie je echt kunt praten.
En dat is niet omdat je geen mensen om je heen hebt, het komt omdat je weinig mensen toelaat.
De Relationele Spiegel
Bij Trivance noem ik dit de Relationele Spiegel.
De mensen om je heen zijn niet alleen onderdeel van je privéleven. Ze laten vaak zien hoe het werkelijk met je gaat. Wie dichtbij je staat, merkt veranderingen vaak eerder op dan jijzelf.
Een partner die zegt:
"Je bent de laatste tijd zo kortaf."
Een vriend die vraagt:
"Waarom vertel je me eigenlijk nooit meer wat er echt speelt?"
Een kind dat merkt dat je fysiek aanwezig bent, maar met je gedachten ergens anders zit.
Dat zijn geen beschuldigingen, het zijn spiegels. De vraag is alleen:
Durf je erin te kijken?
Misschien hoef je niet sterker te worden
Misschien is dat wel de verkeerde vraag. Misschien hoef je niet nog meer te kunnen dragen. Niet nog beter te worden in doorgaan, niet nog meer discipline te ontwikkelen. Misschien is de volgende stap juist leren wanneer je iets niet alleen hoeft te dragen.
Dat vraagt geen minder sterk leiderschap, het vraagt een ander soort kracht:
- De kracht om eerlijk te zijn.
- De kracht om te ontvangen.
- De kracht om een ander toe te laten.
- De kracht om even niet degene te zijn die het antwoord heeft.
Drie vragen om vandaag bij stil te staan
- Wie kent op dit moment werkelijk de persoon achter jouw functie?
- Wat vertel je thuis niet, omdat je vindt dat je het eerst zelf moet oplossen?
- En wat zou er veranderen als je niet langer hoefde te bewijzen dat je alles aankunt?
Misschien zijn dit geen gemakkelijke vragen. Vaak zijn het wel precies de vragen die we te lang uitstellen.
Sterk leiderschap begint bij eerlijkheid
Met Trivance kijk ik naar leiderschap vanuit drie perspectieven: het Zakelijk Kompas, het Persoonlijk Evenwicht en de Relationele Spiegel. Want hoe je leidinggeeft aan je onderneming staat nooit helemaal los van hoe je leidinggeeft aan jezelf. En hoe je met jezelf omgaat, wordt uiteindelijk zichtbaar in je relaties. Daarom gaat persoonlijk leiderschap niet alleen over beter functioneren.
Het gaat ook over de vraag:
Kun je succesvol zijn zonder jezelf onderweg kwijt te raken?
Soms begint het antwoord niet met een oplossing. Het begint bij het durven uitspreken van wat er werkelijk speelt. Dat gesprek voer ik bij Trivance in alle rust, vertrouwelijkheid en zonder oordeel. Niet om je sterker voor te doen, het is om te onderzoeken waar je werkelijk staat.
